Asbest Türkiye'de bir anda değil, aşamalı olarak yasaklandı. Bugün geçerli tabloyu anlamak için üç metne bakmak gerekir.
Kronoloji
| Tarih | Düzenleme | Asbest açısından |
|---|---|---|
| 26.12.2008 | Bazı Tehlikeli Maddelerin, Müstahzarların ve Eşyaların Üretimine, Piyasaya Arzına ve Kullanımına İlişkin Kısıtlamalar Hakkında Yönetmelik (RG 27092 Mükerrer) | Tehlikeli maddelere kısıtlamalar getiren çerçeve yönetmelik |
| 29.08.2010 | Aynı yönetmelikte değişiklik (RG 27687) | Krizotil dahil tüm asbest türlerinin yasaklanması; değişiklik 31.12.2010'da yürürlüğe girdi |
| 23.06.2017 | KKDİK Yönetmeliği (RG 30105 Mükerrer) | Eski kısıtlamalar yönetmeliğini yürürlükten kaldırdı; asbest yasağı Ek-17'nin 6 numaralı girdisiyle sürüyor |
KKDİK Yönetmeliği sonradan 29 Kasım 2019 (30963) ve 23 Aralık 2023 (32408) tarihlerinde değiştirilmiştir. Ek-17'deki girdiye göre altı asbest lifi türünün ve bu lifleri kasıtlı olarak içeren karışım ve eşyaların imalatı, piyasaya arzı ve kullanımı yasaktır.
Binalar için ne anlama geliyor?
Yasak, yeni asbestli ürünlerin kullanılmasını durdurdu; yasaktan önce yapılmış binalardaki malzemeleri ortadan kaldırmadı. Bu yüzden:
- Yasak öncesinde yapılmış ya da yenilenmiş binalarda eternit levha, boru, yalıtım ve kaplama gibi asbest içerebilecek malzemeler hâlâ bulunabilir.
- Bu malzemeler yıkım veya tadilatla karşılaştığında söküm, asbest yönetmeliği ve yıkım yönetmeliği kurallarıyla yapılır.
- Yapım yılı bir ipucu verir ama kesin sonuç numune analiziyle alınır; yasak sonrası üretilmiş asbestsiz levhalar dıştan eskilerine çok benzer.
Kaynaklar ve ileri okuma
- KKDİK Yönetmeliği – Mevzuat Bilgi Sistemi
- Kısıtlamalar Yönetmeliği değişikliği, RG 29.08.2010 / 27687
- Kısıtlamalar Yönetmeliği, RG 26.12.2008 / 27092 (Mükerrer)
Mevzuat metinleri değişebilir; bağlayıcı hüküm için Resmî Gazete ve Mevzuat Bilgi Sistemi esas alınmalıdır.