Asbest Raporu Fiyatını Belirleyen Faktörler

"Asbest raporu ne kadar?" sorusunun tek bir cevabı yok; çünkü iki bina arasındaki fark, metrekareden çok daha fazlası. Bu yazıda bir teklifin neye göre hazırlandığını açıkça anlatıyoruz. Amacımız fiyat listesi vermek değil; teklifleri karşılaştırırken neye bakmanız gerektiğini göstermek.

1. Yapının büyüklüğü ve bölüm sayısı

Tek katlı bir müstakil ev ile 20 daireli bir apartman ya da birkaç binadan oluşan bir fabrika aynı sürede incelenmez. Bağımsız bölüm sayısı, katlar, çatı arası, bodrum ve eklentiler inceleme süresini belirler.

2. Şüpheli malzeme çeşitliliği ve numune sayısı

Maliyeti en çok etkileyen kalem genellikle numune sayısıdır. Numune sayısı metrekareye değil, farklı malzeme gruplarının sayısına bağlıdır: tek tip eternit çatılı bir depo az numuneyle incelenebilirken, farklı dönemlerde tadilat görmüş, birkaç çeşit yalıtım ve kaplama içeren bir bina çok daha fazla numune gerektirir. Gereksiz numune almak maliyeti, eksik numune almak ise riski artırır.

3. Laboratuvar analiz kapsamı

Numunelerin çoğu için polarize ışık mikroskobu (PLM) analizi yeterlidir. Bazı durumlarda ek analiz yöntemleri gerekebilir. Analizlerin yetkili laboratuvarda yapılması, yıkım yönetmeliğinin şartıdır; teklifinizde analizin nerede yapılacağını sorun.

4. Erişim koşulları

Yüksek çatılar, dar tesisat şaftları, iskele veya platform gerektiren noktalar, kapalı ve anahtarı olmayan bölümler inceleme süresini uzatır. Binanın tamamen boşaltılmış olması hem süreyi hem maliyeti azaltır.

5. Raporun amacı

Yıkım öncesi envanter tüm yapıyı, kaplama arkaları dahil kapsar. Kullanımdaki bir binada tespit ise ulaşılabilir alanlarla ve planlanan tadilatın dokunacağı bölümlerle sınırlı olabilir. Tek bir şüpheli malzeme için asbest analizi ise en dar kapsamdır.

6. Takvim

Acil yıkım takvimleri, laboratuvardan öncelikli sonuç istenmesini gerektirebilir. Tahliye takviminizi erken paylaşmanız, ek maliyetsiz planlama yapılmasını sağlar.

7. Söküm: ayrı bir kalem

Envanter raporunun fiyatı ile asbest sökümünün fiyatı ayrı kalemlerdir. Söküm maliyeti; asbestli malzemenin türüne (eternit levha mı, gevrek boru yalıtımı mı), miktarına, bulunduğu yere, gerekli önlemlere (kapalı alan, negatif basınç) ve bertaraf tesisine uzaklığa bağlıdır. Söküm teklifinin sağlıklı olması için önce envanterin çıkarılması gerekir.

Bir teklifin içindeki kalemler

Teklifte tek bir toplam görseniz de arkasında birkaç ayrı iş vardır. Hangi kalemin neyi karşıladığını bilmek, iki teklif arasındaki farkın nereden geldiğini anlamanızı sağlar.

Söküm ve bertaraf bu tabloda yer almaz; onlar envanter sonucuna göre ayrıca fiyatlanır.

Teklifleri yan yana koymak

Farklı firmalardan gelen teklifleri yalnızca toplam tutara göre karşılaştırmak, çoğu zaman farklı işleri karşılaştırmak demektir. Teklifleri aşağıdaki gibi bir tabloya dökmek, eksik kalemleri görünür kılar.

Bir satırı boş kalan teklif, o konuda sonradan ek maliyet ya da eksik rapor riski taşır.

Düşük teklifin gizli maliyetleri

Uygun fiyat elbette değerlidir; ancak bir teklifin neden düşük olduğunu anlamak gerekir. Sahada sık gördüğümüz nedenler şunlardır:

• Az numune: Farklı malzeme grupları tek numuneyle temsil edilir. Sonuçta ya asbestli bir malzeme gözden kaçar ya da yıkım sırasında yeni şüpheli malzeme çıkar ve iş durur.
• Eklentilerin kapsam dışı kalması: Sundurma, kömürlük ve depo gibi bölümler teklife girmez; asbest en sık bu bölümlerde çıkar.
• Miktarsız rapor: Malzemenin yalnızca "var" diye belirtildiği bir rapor, söküm teklifini tahmine bırakır.
• Yetkisi belirsiz analiz: Yetkili laboratuvarda yapılmamış analiz, yıkım dosyasında sorun yaratabilir.

Bu durumların her biri, raporun yeniden yapılmasına ya da yıkım takviminin kaymasına yol açabilir; yani ilk bakışta tasarruf gibi görünen fark, sonradan daha büyük bir maliyete dönüşebilir.

Maliyeti düşürmenin meşru yolları

Kapsamdan kısmadan maliyeti azaltmak mümkündür. Bunların çoğu sizin elinizdedir:

1. 01

   Tahliyeyi tamamlayın

   Boş ve tüm bölümleri açık bir bina tek ziyarette incelenir; ek ziyaret maliyeti oluşmaz.

2. 02

   Erişimi hazırlayın

   Çatı çıkışı, bodrum ve teknik odaların anahtarları, varsa mevcut iskele inceleme gününde hazır olsun.

3. 03

   Belgeleri önceden paylaşın

   Proje, yapım bilgisi ve tadilat geçmişi, numune planının gereksiz numunelerden arınmasını sağlar.

4. 04

   Takvimi erken bildirin

   Öncelikli laboratuvar sonucu gibi acil durum maliyetleri, planlı bir takvimle çoğu zaman gerekmez.

5. 05

   Komşu işleri birleştirin

   Aynı parselde ya da yakın parsellerde dönüşüme girecek yapıların incelemesini aynı döneme planlamak, saha organizasyonunu kolaylaştırır.

Yaygın yanlış bilinenler

• "Fiyat metrekareye göre belirlenir." Metrekare bir etkendir, ama belirleyici olan malzeme çeşitliliğidir.
• "Rapor ile söküm aynı tekliftir." İki ayrı iştir; söküm fiyatı ancak envanterden sonra sağlıklı verilebilir.
• "Eski bir raporumuz var, yeniden gerekmez." Rapor inceleme tarihindeki yapıyı yansıtır; sonradan değişen ya da erişilemeyen alanlar yeniden kontrol edilmelidir.

Sürecin hangi adımda hangi masrafı doğurduğunu görmek için yıkım öncesi asbest raporu adım adım yazımıza, numune sayısını etkileyen malzemeler için binada asbest nerelerde bulunur yazımızda adım adım anlattık.

Teklifleri karşılaştırırken sorulacaklar

• İnceleme kapsamı yapının tamamını içeriyor mu, eklentiler dahil mi?
• Numune sayısı nasıl belirlenecek; ek numune gerekirse ne olacak?
• Analiz hangi laboratuvarda, hangi yöntemle yapılacak?
• Raporda erişilemeyen alanlar nasıl gösterilecek?
• Rapor söküm teklifi için yeterli miktar bilgisini içerecek mi?

Yapınız için ön değerlendirme ve teklif almak isterseniz teklif formunu kullanabilir ya da bizi arayabilirsiniz.