Asbest sökümü, rastgele bir yıkım işi gibi yürütülemez. Hangi malzemenin hangi sırayla, hangi araçlarla ve hangi önlemlerle sökülüp paketleneceğinin önceden belirlenmesi gerekir. Söküm iş planı bu kararların yazılı hale getirildiği, sahadaki ekibin ve denetleyenlerin başvurduğu temel belgedir.
Planın Dayanağı
Türkiye'de asbestle yapılan çalışmalar, 25 Ocak 2013 tarihli ve 28539 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik ile düzenlenir. Yönetmelik, asbest söküm işlerine başlanmadan önce bir çalışma planı hazırlanmasını öngörür. Planın sağlıklı hazırlanabilmesi için sökülecek malzemelerin önceden bir asbest envanteri ile belirlenmiş olması gerekir. Mevzuatın güncel metni ve ayrıntıları için mevzuat sayfamızda ayrıntı bulabilirsiniz.
Planda Neler Yer Alır?
İyi hazırlanmış bir söküm iş planı genellikle şu başlıkları kapsar:
- Çalışmanın yeri, niteliği ve tahmini süresi
- Sökülecek malzemelerin türü, miktarı ve gevrek olup olmadığı
- Uygulanacak söküm yöntemi ve lif salımını azaltma teknikleri (nemlendirme, bütün halde söküm vb.)
- Kapalı alan kurulumu, negatif basınç üniteleri ve dekontaminasyon düzeni
- Kişisel koruyucu donanım ve solunum koruyucuları
- Asbestli atıkların paketlenmesi, etiketlenmesi, geçici depolanması ve taşınması
- Çalışma sırasında ve sonrasında yapılacak hava ölçümleri
- Söküm sonrası alanın temizlik kontrolü ve teslimi
Plan ile Saha Arasındaki Bağ
Plan, sahadaki koşullara uygun ve uygulanabilir olmalıdır. Çalışma sırasında envanterde yer almayan yeni bir şüpheli malzemeyle karşılaşılırsa iş durdurulur, malzeme değerlendirilir ve gerekirse plan güncellenir. Bu yaklaşım, sürpriz bulguların kontrolsüz söküme dönüşmesini önler.
Sık Sorulan Sorular
Küçük bir eternit çatı sökümü için de iş planı gerekir mi?
Evet. Sökülecek alan küçük olsa da asbest içeren malzemeyle yapılan her söküm işi planlı yürütülmelidir. Planın kapsamı işin büyüklüğüne ve malzemenin türüne göre daha sade olabilir.
Kaynaklar ve ileri okuma
- T.C. Mevzuat Bilgi Sistemi – Asbestle Çalışmalarda Sağlık ve Güvenlik Önlemleri Hakkında Yönetmelik (Resmî Gazete 25.01.2013, Sayı 28539)
- HSE – Asbestos
Mevzuat metinleri değişebilir; bağlayıcı hüküm için Resmî Gazete ve Mevzuat Bilgi Sistemi esas alınmalıdır.